Samolot pasażerski leci w przelocie 830-910 km/h (450-490 węzłów), czyli ok. 85% prędkości dźwięku. Na radarze zobaczysz jednak prędkość względem ziemi - z wiatrem w ogon potrafi ona przekroczyć 1100-1200 km/h bez łamania bariery dźwięku.
Trzy prędkości jednego lotu
Lotnictwo rozróżnia prędkość przyrządową (ciśnieniową), rzeczywistą względem powietrza (TAS) i względem ziemi (GS) - tę ostatnią pokazują mapy. Na wysokości przelotowej TAS liniowca to ok. 850-900 km/h; prąd strumieniowy dodaje lub odbiera nawet 300 km/h, stąd lot przez Atlantyk na wschód bywa o godzinę krótszy niż powrót.
Prędkości w różnych fazach
Start odbywa się przy 250-290 km/h, wznoszenie poniżej 3 km jest ograniczone do 460 km/h (250 kt), podejście to ok. 250-280 km/h, a przyziemienie 230-260 km/h. Dlatego ikonki przy lotniskach "zwalniają" na mapie - to nie błąd, lecz procedury. Węzły na km/h zamienisz tutaj.
Kto lata szybciej, kto wolniej?
Turbośmigłowe ATR-y utrzymują ok. 510 km/h, Q400 - 670 km/h, bizjety klasy Global sięgają 950 km/h, a jedynym naddźwiękowym liniowcem pozostaje historia: Concorde z przelotową Mach 2. Rekordy dnia na radarach należą zwykle do rejsów dalekowschodnich niesionych zimowym jet streamem.
Czy samolot pasażerski może przekroczyć prędkość dźwięku?
Względem ziemi - tak, z silnym wiatrem w ogon; względem powietrza pozostaje poddźwiękowy, więc gromu nie usłyszysz.
Dlaczego wszystkie liniowce latają podobnie szybko?
Bo konstrukcyjne optimum poddźwiękowych skrzydeł wypada przy Mach 0.78-0.85 - szybciej gwałtownie rośnie opór i spalanie.