Transponder to pokładowy nadajnik-odpowiadacz, dzięki któremu samolot jest widoczny dla kontroli i map lotów - odpowiada na zapytania radarów kodem squawk i wysokością, a w trybie ADS-B sam rozgłasza pełną pozycję.
Trzy pokolenia jednego urządzenia
Mode A odpowiada samym czterocyfrowym kodem, Mode C dokłada wysokość, a Mode S - indywidualny 24-bitowy adres maszyny i dwukierunkową wymianę danych. Na Mode S nadbudowano ADS-B: transponder dorzuca do odpowiedzi pozycję GPS, kurs i prędkość, nadawane bez pytania co pół sekundy. Wszystko dzieje się na częstotliwościach 1030/1090 MHz.
Transponder a bezpieczeństwo
To także fundament systemu antykolizyjnego TCAS - samoloty "przepytują" nawzajem swoje transpondery i gdy kursy grożą zderzeniem, komputery uzgadniają manewr: jeden dostaje komendę wznoszenia, drugi zniżania. Dlatego wyłączenie transpondera w ruchu cywilnym jest zabronione poza sytuacjami szczególnymi.
Co widzi z tego radar internetowy?
Wszystko, co transponder nadaje jawnie - identyfikator, squawk, wysokość, pozycję. Mapy nie mają natomiast dostępu do komunikacji głosowej ani danych systemów pokładowych. Więcej o samym sygnale w tekście co to jest ADS-B.
Gdzie w samolocie jest transponder?
W awionice za kokpitem, z antenami na spodzie i grzbiecie kadłuba - pilot obsługuje go panelem na konsoli środkowej.
Co się dzieje, gdy transponder się zepsuje?
Maszyna leci według procedur jak przy utracie łączności, a kontrola prowadzi ją na radarze pierwotnym - kolejne loty wymagają naprawy.